آمار بازدید
  • کاربران حاضر: 1
  • بازدید امروز: 91
  • بازدید دیروز: 24
  • بازدید هفته: 208
آخرین دیدگاه‌ها
اوقات شرعی


آمار

آشنایی با یکی از شعرای تون -حیرتی تونی – ۱

تقی الدّین محمّد ،متخلّص به حیرتی تونی(ملّا حیرتی)

                حیرتی تونی یکی دیگر از شاعران عصر صفوی است شعرای زیادی از تون ،هم عصر او بوده اند، مانند نثاری،قطب الدین حیدر تونی(حیدری) و بدیعی و…..

       درنسبت حیرتی به شهر تون جای هیچ گونه شکی نیست .ابتدا در شهر تون به حرفه ی خیّا طی مشغول بوده است.

(تاریخ عصر صفوی -رسول جعفریان)

 اگر چه در تذکره ها از او به کاشانی ومروی وقزوینی یاد کرده اند ،

و این بدان سبب بوده است که برای مدّتی در هر یک از این شهر ها جهت کسب علم وکمال ونشست با دانشمندان وشاعران،سکونت داشته

وسر انجام آخرین اقامت او در کاشان بوده است.

وی در شهر های مهم ماوراءالنّهر و عمدتاٌدر بخارا و مرو به تحصیل علم وکمال پرداخته است .

      وی در قزوین به خدمت شاه تهماسب صفوی رسیده است ،

شاه تهماسب چون به  شریعت پای بند بود او را متّهم به لاقیدی ولا ابالی نمود،

وتهدید عظیم نمود.ومی خواست زبانش را از کام در آورد. امّا سود چندانی حاصل نشد.حیرتی در آن زمان غزلی سرود با  مطلع زبر:

             از حسد امروز زاهد منع ما از باده کرد              ور نه کی آن نا مسلمان را غم فردای ماست

 سخن چینان این نکته را به عرض شاه رساندند وچنین وانمود کردند که منظور شاعر تعر یض به شاه بوده است .

پیش از آن که سخن حسودان کارگر افتد حیرتی به گیلان گریخت.و مدّتی آن جا وهمچنین در استر آباد متواری بود .

این ایّام مصادف بود با طغیان محمّد صالح بتکچی وبرافراشتن علم استقلال در استر آباد .

این بود که حیرتی در مدح او قصیده ای پرداخت و به نزداو فرستاد.

او به عنوان جایزه ،هفت خروار ابریشم با هفت استر از وی دریافت کرد.

از آثار معروف او شاهنامه،کتیب معجزات،منظومه بهجه المباهج …و

به مقاله مفصّل  نشریّه ی مشکوه شماره ۲۱ چاپ آستان قدس رضوی به قلم دکتر محمّد جعفر یا حقی    در باره ی این شاعر مراجعه شود.

 از اشعار حیرتی درمناجات و نعت باریتعالی می خوانیم.                      

                    به نام آن که حیّ لا ینام است                ازو چیزی که می دانند نام است

                                       به نام آن که علاّم الغیوب است               ندارد عیب و ستّارالعیوب است                     

           به نام آن که تن را فیض جان داد             زمین جسم را آب روان داد

                    مکرّم ساز فرزندان آدم                             خرد بخش خردمندان عالم

                   برافرازده­ی ایوان کیوان                        فرو زاننده­ی کیوان ز ایوان

                   چمن آرای گلزار بدایع                          هنر   فر مای   بازار  طبایع

                     گروه نوح را سیل بلا ریز                       نگهدار خلیل  از آتش   تیز

                  کند از کهکشان اختر په دیدار              برون از مار آرد  مهره­ی مار

                 زدرکش فهم دانایان معطّل                  همه حیر انش اوّل  عقل  اوّل

                 زاوّل تا به آخر ذاتش آگه                   خودش   از اوّل  و آخر منزّه

                به ملک کبریایی غیر او نیست                 سزاوار خدایی  غیر  او  نیست

                نمی، ملک وجود از بحرجودش        عدم گم گشته در ملک وجودش

               وجود غیر او فانی در ین راه                  هم البا قی هو الکافی  هو اللّه

              زصنع   او فراز    وپستی   ما                  دلیل   هستی   او      هستی     ما

             فلک را پرده ها در هم کشیده              حجابی    بر   سر عالم    کشیده

            درین درگه نه جای پرده داری             نه کس را در پس این پرده باری

            برون تا ناید از ریگ زمین جوش           نهاده بر سر آن هفت سر پوش

           مه وخورشید  سر گردان   اویند            تمام خاکیان حیران    او   یند

ارسالی از استا علیرضا عزیزی (نوا ) شاعر معاصر بومی فردوس

۳ نفر این پست را پسندیده اند

دادن پاسخ